Zbieżność jednostajna ciągów funkcji — wykład 8 z analizy I
Analiza matematyczna · UJK⏱ 1 h 28 min
Wykład 8 z Analizy Matematycznej I na UJK: zbieżność jednostajna ciągów funkcji. Dlaczego zbieżność punktowa to za mało, kiedy granica funkcji ciągłych jest ciągła i jak zamieniać kolejność granic.
W tym nagraniu
Zbieżność punktowa a jednostajna – gdzie stoją kwantyfikatory
Twierdzenie: jednostajna granica funkcji ciągłych jest ciągła
Zamiana kolejności granic dla funkcji dwóch zmiennych
Przestrzeń funkcji ciągłych z metryką supremum – wstęp do analizy funkcjonalnej
Ósmy wykład z Analizy Matematycznej I na UJK wprowadza zbieżność jednostajną ciągów funkcji. Różnica wobec zbieżności punktowej to kolejność kwantyfikatorów: przy zbieżności punktowej numer N może zależeć od punktu x, przy jednostajnej jedno N działa dla wszystkich x naraz — równoważnie sup |fₙ(x) − f(x)| → 0.
Główne twierdzenie: granica jednostajnie zbieżnego ciągu funkcji ciągłych jest funkcją ciągłą. Zbieżność punktowa tego nie gwarantuje — klasyczny przykład to fₙ(x) = xⁿ na [0, 1], których granica jest nieciągła w punkcie 1. Twierdzenie jest pokazane w wersji dla ciągów (ciągi zbieżne jako funkcje ciągłe na zbiorze liczb naturalnych uzupełnionym o nieskończoność) i w wersji abstrakcyjnej, z pełnym dowodem.
Wykład kończy się zamianą kolejności granic dla funkcji dwóch zmiennych i spojrzeniem na funkcje ograniczone jako na przestrzeń metryczną z metryką supremum, w której zbieżność to właśnie zbieżność jednostajna. To pierwszy krok w stronę analizy funkcjonalnej.
Rozdziały
Kliknij czas, żeby przewinąć nagranie do wybranego fragmentu.
Definicja zbiezności jednostajnej dla ciągów
Cameo w wykonaniu drugiego kota
Ciągi zbieżne jako funkcje na domknięciu N
Główne twierdznie w wersji ciągowej
Zbieżność jednostajna w wersji abstrakcyjnej
Główne twierdzenie w wersji abstrakcyjnej
Dowód
Twierdzenie w wersji z zamienionymi rolami zmiennych
Transkrypt został wygenerowany automatycznie na podstawie napisów YouTube, więc może zawierać błędy w zapisie wzorów, nazwisk i terminów. Kliknij znacznik czasu, aby przewinąć wideo do danego fragmentu. (6778 słów)
Zaczynamy od eksperymentu na kocie i zobaczmy czy Panda zareaguje na ruch kamerą czy Panda śpi najgorzej Panda śpi trudno any chcielibyśmy chy owod twierdzenie tym że zbieżny ciąg funkcji ciągłych jest ciągły brzmi to trochę jak łamaniec językowy o o tym że w czasie suszy szosa jest sucha tak to się bierze z tego że że po po naszemu ciąg ma ten sam rdzeń co funkcja ciągła po po angielsku to jest zupełnie co innego tu jest Sequence a tu jest Continuous z czego widać że Polacy którzy wymyślali terminologię byli fanami definicji hejnego ciągłości
Funkcji bo widzieli w niej ciągi dobrze No więc pamiętamy że jakiś czas temu mówiliśmy o czymś co się nazywał jednostajną ciągłością i była definicja ciągłości było schowanie kwantyfikatorów i okazywało się że jeśli ciągłość jest taka jeśli zbieżność f y do FX jest wstępem takim samym do każdego x to to to jest jednostajna ciągłość to teraz pommy o pojęciu które ma jednostajność gdzie indziej to znaczy o zbieżności ciągów funkcji normalnie takie pojęcie taka najbardziej brutalna br but zbieżność ciągów funkcji to wygląda tak mamy ciąg funkcji Fn to są funkcje stać nas z przestrzeni metrycznej przestrzeni metryczkę nieskończoność Fn zbiega punktowo
Punktowo do f nieskończoność i oznaczamy po prostu taką strzałką f dąży do nieskończoność czasem czasem jeszcze żeby byo widać co chodzi zaznaczamy że dynamika jest po gdy gdy Co gdy po prostu najprostsza możliwa rzecz d każdego x z osobna Fn x dąży do f nieskończoność od x definicja jak definicja Nad każdą współrzędną tych funkcji czyli Nad każdym punktem z dziedziny dzieje się zupe osobna historia No i tylko sprawdzamy czy każda historia ma ten sam finał jak to zapiszemy w kwantyfikator to jest jakoś tak że ma być dla każdego x w dziedzinie jest zbieżność czyli dla każdego Epson istnieje takie duże N że dla każdego n większego równego N na e że byśmy napisali Fn x f x r
To robić przestrzeniach metrycznych to zrobimy tutaj metrykę to są wartości to w przestrzeni w której są zbiory wartości o i w ten sposób okej definicja jak definicja teraz zrobimy mądrzejsze pojęcie obudziła patr Patrzcie kto przyszedł msze pojęcie to znaczy zbieżność w której jest jakaś interakcja tu możemy zrobić linę podziału żeby się nie znały jedno z drugim o i będziemy robić zmiany tu napiszemy jednostajnie whisky właśnie usiadł na
Kamerze tu jest punktowo tu jest jednostajnie do f f nieskończoność O i to się oznacza taką podwójną kreską gdy no i też są dwa sposoby na napisanie tego sposób bardziej zwarty jest taki że nie nie dla każdego xa jest takie coś tylko zobaczcie jak tutaj chciał nic nie zrobić to bym napisał że co bym zrobił zrobi przecinek tu bym dał odległość i tu bym dał granicę przy dążący do nieskończoności równa się 0 to jest w ogóle zerowa zmiana porów z tym w tej wersi jednostajność to bierze to dla każdego x i pakuje to o tu w formie suprem suprem po wszystkich x
Dziedzinie tak nie myli zim w sensie granica Górna To jestes SU oczywiście z tego wynika punktowo tak no bo ta granica jest zero mogę ją oszacować z dołu przez konkretnego x to ta granica konkretnego x jest większa równa z0 i mniejsza rów niż coś co dąży do zer jak to napiszę kwantyfikator Zobaczcie tu kwantyfikator po xie był tutaj tutaj zrobię tak że wezmę go stąd przesunę go tu O tak tak tak Dlaczego ten napis jest równoważny z tym No dlatego że tu ta nierówność to jest dokładnie napis po x odległości w przestrzeni output takich dwóch
Rzeczy mamy dwa pojęcia zbieżności jedno istotnie silniejsze zbieżność punktowa jest dość słabą rzeczą to znaczy Zależy kogo pytać całą nowoczesną teorię całki to znaczy teori CA się zrobiło właśnie po to żeby zbieżność punktowa coś dawała natomiast ona tak sama z siebie w analizie daje bardzo mało bo analiza to jest tak naprawdę nauka o o jakimś przechodzeniu do granicy i i o jakieś ciągłości jakiś regularności to to jest tutaj na tym obrazku to jest tak jakby w myśl starej zasady że funkcja to pregowany ciąg a ciąg to prowana funkcja tutaj jak nic nie zakładamy o tych funkcjach to pojęcie zbieżności punktowej to tak naprawdę możemy pomyśleć o tym że x jest zbiorem z wielkiego mnóstwa kropek Możemy jakoś uporządkować wiecie już z przedmiotu Podstawy matematyki że każdy zbiór można uporządkować tak jakby w ciąg to znaczy zrobić na nim dobry porządek a i w tym sensie to jest ciąg osobnych funkcj które z nad każdym xem jest
Osobny Fn i one w tej definicji nie mają nic ze sobą wspólnego tu jest istotna interakcja jakbyśmy chcieli to narysować na obrazku to byśmy o tym myśleli jakoś tak zanim zaczniemy to rysować na obrazku to zrobimy jeszcze jeszcze jedną wycieczkę definicja n domknięte to jest liczby naturalne z dorzucono sztucznie nieskończonością jeszcze metrykę konkretną metryka w tym n domkniętym od nm to jest napiszę najpierw napiszę wzór a potem się z niego wytłumaczę dlaczego taki powinien być oczywiście to jest plus nieskończoność tutaj ona na argumenty przyjmuje d dwa punkty z tego z tego zbioru Oczywiście
Jak to są liczby dlaczego tak jest dlatego że chcemy narysować liczby naturalne tak nie żeby one sobie szły do nieskończoności byśmy sobie wyobrażali jako abstrakcyjny byt tylko żeby to sobie wyobrazić w taki sposób że jest jeden 2 3 4 5 i one się tak zbliżają do konkretnego punktu który na nieskończoność pody porządk naturalne definiujemy w ten sposób żey taką rekurs że zer to jest zbiór pusty a potem to jest dokładnie zbiór wszystkich kz naturalnych to jest dokładnie zbiór wszystkich naturalnych które są mniejsze nieskończoność
Czyli 0 2 i tak tu mam od jedynki to wszystko J no i wtedy się ty myśli w ten SP No tak jak liczby jak jakiś ciąg zbliżający się do punktu na osi tu po prostu ten porządek jest jest jeszcze wyrażony odległością dlaczego takie coś robimy dlatego żeby do wszystkiego mieć jak najbardziej zunifikowany opis to znaczy ja chcę teraz zrobić twierdzenie niech f to będzie funkcja z naszej nowej ulubionej przestrzeni metrycznej jakąś inną przestrzeń metrycznego wtedy tylko wtedy gdy i teraz napiszę słowami Żeby nie było jednoznaczności to są liczby d każdego y każ jakś y
Zbiega do y rów f nieskończoność to jest funkcja kreską mogę napisać niesz wartość tej funkcji No to twierdzenie typu abst nonsens ale wypadałoby napisać dowód tak żeby ciągów pojęcie granicy funkcji z przestrzeni metrycznej przestrzeń Metz oprócz tego jeszcze friz jak mamy ciąg to taki napis element takiego dużego znaczka pan nie chcę patrzeć do kamery Smuteczek No i granica ciągu to było takie pojęcie które było osobne od granicy funkcji najpierw definiowali granicę ciągu potem granic funkcji przez definicję Heinego i kiego potem mówiliśmy że są równoważne czy i tak dalej pomimo mojej wielkiej miłości do
Definicji Heinego to tak naprawdę to co tutaj zobaczymy to mówi że tym tym co tak naprawdę jest najogólniej to jest definicja kego a zbieżność ciągów to jest szczególny przypadek zbieżności funkcji między jakąś przestrzeni metryczką stronę to jest trywialne wszy pog znaczkach teraz trzeba bardzo bardzo pilnować ciąg f zbiega do f nieskończoność Dobra no to dowodzimy tego jak zwykle niech EP będzie większe od zera No to ja chcę udowodnić że Fn dla odpowiednio dalekich n jest odpowiednio bliski nieskończoności zaraz ja mam wiem że Funkcja F jest ciągła z ciągłości f w punkcie nieskończoność istnieje takie otoczenie
Nieskończoności tak Czyli możemy napisać że istnieje Delta większa od zera taka że jeśli Y jest w dziedzinie w odległości od nieskończoności mniejszej niż Delta to odległość output yr nazwą prawda Nazwijmy to m Delta większa od zera taka że dla każdego M M naturalnego tak patrzymy na ciągłość w punkcie więc tu jest wyjątkowo nakł otoczenie nieskończoności odległość output f m do f nieskończoność jest mniejsza równa niż mniejsza wszyst to jest ciągło
Nieskończoności teraz zader dokładnie te del teraz spójrz co znaczy ten warunek ten warunek to się przekształca w równoważny sposób Przecież to jest równe moduł 1 m min 1 przez nieskończoność pokazaliśmy że istnieje taka Delta że dla każdego takiego że 1 PR m jest wiks od Delta tu jest napisane po prostu że m jest większy niż 1 przez Delta wynika takie coś już nie musimy nic pisać toż to jest WMA napisany warunek tego że ciąg wartości f znaleźliśmy taką deltę że jeśli m jest większe od tej delty to f m jest bliskie do f zrobił to teraz w drugą stronę Będzie praktycznie tak samo tak naprawdę mogłem powiedzieć że alo wszystko jedno To teraz ja chcę
Udowodnić że f jest funkcją ciągł tak pi razy oko jakby rysować wykres takiej funkcji to on by sobie jakoś tak szedł także że tu są jakieś jakieś wartości jakieś cyk cyk cyk cyk cyk o widać że jedna dynamika jedna wó zbieżność może być w nieskończoności tak to generalnie bywa jak patrzymy na jak patrzymy na funkcję na dziedzinie która ma punkty izolowane No bo teraz jest taki problem że tak naprawdę o ciągłość to możemy pytać tylko tylko w tych tylko w nieskończoności W każdym punkcie pytania ciągłość jest puste to znaczy to pamiętajmy że jak pisaliśmy definicję granicy funkcji w to wymagali miy żeby punkt był punktem skupienia dziedziny a generalnie nikomu nie zaszkodzi Jak jak powiemy że jak punkt jest izolowany to po prostu granica w tym punkcie to jest wartość w tym punkcie więc tak
Naprawdę Sens ma tylko pytanie o ciągłość w nieskończoności dla każdego M istnieje takie powiedzmy r0 że dla każdego mniejszego niż r0 to te kanoniczne otoczenia są są trywialne zbiór tych punktów n takich że odległość w między d każdego różnego nieskończoności tak naprawdę to jak się jak się definiuje jak ciągłość funkcji tak naprawdę to to się robi także jak jest dyskretna dziedzina tak na to się definiuje przez to że przeciwobraz zbi żadny dopuszczalnych zbieżności to też
Jest ciągł więc w taki sposób będziemy o tym myśleć tak tak no i nieskończoności to jest dokładnie tak samo jak tutaj tak z tego że mamy taką po prostu zbieżność ciąg to mam mieć ciągłość w nieskończoności No i to możemy napisać także niech Poszukujemy otoczenia nieskończoności takiego że w tym otoczeniu f n będzie bliskie do nieskończoność No to otoczenie oczywiście weźmiemy ze zbieżności taką impac zbieżności nieskończoność wtedy takie że d każego wiks odległość w y f od n f od nieskończoność jest mniejsza równa Epson No to stąd
Dla kogo powiedzmy dla mów dla mów takich że odległość w n ma od nieskończoności jest mniejsza równa niż 1 N to po prostu z definicji zachodzi 1 m min 1 nieskończona mniejsze równe 1 n czyli m większe równe n czyli to co chcieliśmy f m do f od nieskończoność jest blisko Tak wzięliśmy EP większe od zera znaleźliśmy znaleźliśmy taką odległość w dziedzinie że ona forsuje że wartości są to już udowodnione trochę trochę mało widać trze udowodnić skoro to wszystko jest oczywiste równoważne natomiast zobaczcie jak jakie
Jakie to jest perfidnie pasujące do naszych oznaczeń napis granica przy dążąc do nieskończoności Fn rów f nieskończoność znaczy to samo jako frazeologizm jako stwierdzenie o granicy funkcji na domkniętym granicy ciągu i granicy funkcji na wracamy do ty opowieści które były po co to robiliśmy po to żeby powoli budować zrozumienie że ten n i ten X są tak naprawdę ulepione z tej samej gliny bo Spójrzcie jak ja sobie napisałem te definicje jednostajnej zbieżności Tak to ja mogę ją
Jeszcze jak mogę zrobić Ja ją mogę Dobra spróbuj sobie narysować narysować to sobie tak że tu takż ta linijka jest z mor każdego kto ma ocd narysujemy lepszą być może jak się przybliży to jest off by one Pixel jak dokładnie wyglądał ten nasz obrazek z W założeniach tego twierdzenia mieliśmy jednostajną zbieżność Fn do mieliśmy jednostajną zbieżność Fn do f jakś f nieskończoność i fny były ciągłe to popatrzmy na to w ten sposób tut Mamy dwa rodzaje zbieżności tak naprawdę tu mamy Fn x on dąży
Do Fn od ogólnie to twierdzenie tutaj to a zaraz tak bo nie napisałem twierdzenia które Chciałem udowodnić tak to ze mną Czasem bywa dobrze twierdzenie miało być takie to jest twierdzenie które jest gwoździem programu dąż dostanie do czegoś są ciągłe To z tego wynika że f nieskończono też ciągły Ja to pompatycznie napiszę w ten sposób że tam jest jakiś globalny obrazek a tu jest obrazek który tak naprawdę jest kwantyfikatorem po obrazku punktowym zaczy mogę napisać że to dla każd w dz tak nie straciłem ogólności ciągłość jest własnością lokal
Dobra jak ja to chcę narysować tak żeby było widać co się dzieje więc myślę że należy o tym myśleć W taki sposób tu są Fn to jest o numerze pierwszy f o numerze drugim i tak dalej tak biegną do nieskończoności tu jest gdzieś f nieskończoność one mają jakieś swoje granice w tu jest przestrzeń x i na końcu jest punkt x jao tak rysuje sztucznie na końcu ale to może być punkt w środku dziedziny może być na końcu tu Tu jest jedna zbieżność O której jest mowa tu jest druga zbieżność O której jest i my chcemy co my chcemy założyć że wszystkie takie poziomy kreski są ciągłe my chcemy założyć że wszystkie te te tutaj o te są ciągłe ale te jescze chce być
Zbieżny ta zbieżność ma być tak samo szybka W każdym punkcie dziedziny to jest ta nasza jednostajna zbieżność i twierdzenie które chc udowodnić jest tak to że ja tutaj też mam zbieżność to znaczy również f nieskończoność jak podbieg xem pod to zwraca t wartość co nieskończoność gdzie samo nieskończoność od jest zdefiniowana jako granica Fn C żeby jeszcze bardziej zrobić Toy diagram jest taki że mam f x ono dąży przy x dążącym do do jakiegoś f tu Dążę do f nieskończoność od x i co ja Zakładam Zakładam że ja tu liczbą jest
Niesko elementu y to wszystko z punktu widzenia tego jak jest napisany dowód i teza tego twierdzenia mówi że tu jest zbieżność tego napisu przy zmiennym tym do tego w tej dynamice która był napisana to jest taki taki kanwas tego wszystkiego że mam funkcj która jest od argumentu N tu zbiega do czegoś punktowo z do czegoś punktowo przy okazji tu jest jeszcze zbieżność punktowa do tego co jest na końcu do czegoś jak dodatkowo tu założę jednostajność to mogę dopełnić ten diagram w ten sposób o tym mówi to twierdzenie ch dowodzić No więc możemy go dowodzić w takiej wersji przyziemnej albo takiej wersji abstrakcyjnej No więc cały model biznesowy tego wykładu działa tak że że ma być jakiś zysk z przejścia na na wykład irl tam tam to robiliśmy Tak normalnie po Bożemu że to jest jakieś sobie
Dąży coś zj jest tak że irl jest taki że to się da zrozumieć tak za jednym zamachem No więc z grubsza uważny słuchacz już powoli zaczyna wietrzyć konspiracji nie po to ja zrobiłem wycieczkę tutaj do tego żeby opisać zbieżność ciągów frameworku ciągłości funkcji żeby teraz z tego nie skorzystać teraz zrobimy upgrade do definicji zbieżności jednostajnej zanim twierdzenie jest taki definicję z mamy teraz ciąg funkcji A nie zaraz mamy funkcję rodzinę funkcji numerowaną parametrem przestrzeni metrycznej któ kartezjańskim powiedzmy tu mamy x z odległością X strasznie głupio że tam
Naem y będzie drugą współrzędną to jak zrobimy trudno Przeżyjemy zbieżność nazwisk kiego z X przypadkowo iloczyn Karsk przestrzeni metrycznych to można wyposażać metrykę jakkolwiek tak bo zbiorem jest x r y metryka może być na przykład najbardziej standardową metryką jest prostu suma Dobrze będę zachował pozory porządność takie coś to jest damy dwukropek to damy równa się i z punktu widzenia topologii to wszystko jedno Jak dokładnie zadamy odległość dla ustalenia uwagi powi X to będzie to będzie co to będzie
Odległość x między x1 x2 bez sensu d nawiasy plus odległość y y1 Y2 mogę dać pierwiastek z sumy kwadratów to pojęcie wyjdzie trochę inne z punktu widzenia izometrii natomiast absolutnie takie punkz szóści w szczególności co w szczególności jak mam jakiś taki ciąg XN yn to on oczywiście dąży do do xy przy dążący do nieskończoności wtedy tylko wtedy gdy XN dąży do X oraz yn dąży do y tego się trywialnie Dowodzi to jest nawet nie oczywista oczywistość dobrze to teraz teraz co ja chciałem a chciałem jednostajną zbieżność ale tak naprawdę rodziny funkcji To znaczy mam F które jest funkcją dwó zmiennych tak to jest funkcja na na produkcie przestrzeni metrycznych powiedz mi jakąś przestrzeń
Z to ja teraz powiem powiem co następuje ja powiem że dob dla każdego y ja mogę zrobić funkcję związane z tym y na X tak niech fy tak dla y należącego do y fy to jest funkcja na X X w z określono najprostszym możliwym wzorem Jaki można zrobić Co można zrobić z f x y kiedy nie ma żadnych działań dokonywanych na nich po prostu zapakować się w ten jeden napis który ma sens syntaktyczny To ja powiem To ja powiem że fy dąży jednostajnie do jakiegoś f upson przy y dążącym do upsilon
Gdy to co już widzieliśmy to znaczy gdy granica przy y dążącym do z supremum po po xach w x f od x y min f x jest równa 0 oczywiście tu jest odległość odległość output definicja definicja ona służy do tego że kiedy dla y równego n z kreską upsilon równego nieskończoność to to samo co zwykł zwierz się dostan zbieżność ciągu funkcji to jest prostu ogólniej sze
Pojęcie tak zobaczcie jeszcze że na to można patrzeć Dobra to może potem dobra mamy pojęcie i teraz chcemy w terminach tego pojęcia zrobić to tylko bardziej abstrakcyjnie No to ogólnie kopiujemy ten diagram który tutaj się wydarzył tylko chcemy to zrobić nie dla na tylko dla dla y bierzemy ten diagram klik klik i chcemy zrobić nowe twierdzenie twierdzenie z wąsem teraz to są jakieś f y tu jest jakieś y dążący do jakiegoś abstrakcyjnego upsilon tu jest f ten taki jakby punkt nieskończoności tutaj xy dążą do takie coś to jest obrazek do twierdzenia samo
Twierdzenie będzie dokładnie tak jak jak chcemy tak to znaczy zakładamy że F od jakiegoś od argumentu i od od y że dla każdego y takie coś jest cią to znaczy zzi zbierzność punktowa tut dla każdego XI i co jeszcze Chcemy chcemy żeby f od Nie dość że że F od X y dąży do f od x y tak czyli że jest ciągłość ze względu na drugą współrzędną to jeszcze ta ciągłość jest zaraz ciągłość zbieżność jednostajna jednostajna ciągłość konspiracja teraz Spójrzcie co ja tutaj Napisałem Tutaj ja napisałem
Że jeśli Y będzie wystarczająco blisko upsilon to takie rzeczy będą blisko zaraz Napiszmy to w kwantyfikator bo bo zaraz zaraz tam wyjdzie coś za dobrze del że dla każdego y takiego że odległość między y i jest mniejsza niż Delta i dla każdego x Nawet mogę napisać supremum po x tak odległość taka f xz f x ale zaraz to to że dla każdego jest coś mniejsze r to jest to samo co supremum Toż to moduł ciągłości Tak suprem oczywiście są przemienne tak samo jak kwantyfikatory to jest to jest abstr
Nonsens to przecież to jest to samo co moduł ciągłości funkcj fon x wystawiony w punkcie i liczony na odległości Delta tu mam supremum z tych modułów Czyli co ja mam tutaj napisane ja mam tutaj napisane że to to jest równoważne z tym że supremum po x z modułu ciągłości F na poziomie x o takie coś dąży do zera jako uczciwa funkcja od delty która jest liczbą rzeczywistą Czyli można powiedzieć że te funkcje ogólnie to nie jest to jednostajna ciągłość taka która Faktycznie była tym co było fajne w module ciągłości znaczy on był tak miał być taki sam w różnych A nie to właśnie takie coś jest Spójrzcie tu jest to powiedzenie że a nie dobrze akurat to tu konspiracja
Nie idzie aż tak głęboko to bo to to z punktu widzenia te tej funkcji to jest przy ustalonym tym tym punkcie tu tylko po prostu jest rodzina funkcji z których wszystkie mają ten sam modół ciągłości w danym punkcie gdzie ten sam znaczy że moduły ciągłości szacuj się przez jedną funkcję która jest dobrym modułem ciągłości który zbiega do zera Czyli tak naprawdę nasze pojęcie jednostajnej zbieżności to jest w terminach patrzenia na zbieżność ciągów jak zbieżność funkcji to jest to samo co co wspólne ograniczenie na moduł ciągłości No dobra to teraz jeszcze raz co tut chcieliśmy zakładać chci y to to to dąży do tego jednostajnie to jest ciągłe to znaczy jest ta ta strzałeczka tutaj to jest to jest jedna strzałeczka to jest ta że jestem ciągły w każdym y tak i
I to są jako funkcje od x To jest ten sam język kaliś tutaj tak tu napisaliśmy jako fy natomiast X który jest powiz to jest funkcja od x zazwyczaj purysta by napisał x strzałeczka i to taka taka mapu to się tak pisze że odwzorowuje się na no Natomiast zazwyczaj Umowa jest taka że jak Spodziewamy się funkcji mamy wartość mamy jakiś napis z jakąś wolną zmienną to to jest funkcja która bierze wolną zmienną i zwraca to dobrze czyli w założeniach mamy taką jednostajną zbieżność i taką ciągłość tak to znaczy tyle że to jest aż do końca dziedziny znaczy aż do ki także tu tu mamy na całym xie Okej to ja z tego chcę wywnioskować
Że że jest to co jest napisane na zielono tak ściągę w każdym sekundę jeszcze czegoś mi tutaj brakuje O tu dla każdego y różnego Epson upsilon bo to jest to jest greckie małe małe y znaczy duże wygląda jak y pisane bardziej wygląda jakoś tak dobra że żeby tu się nie pomi notacji jeszcze raz tak tak samo jak my zakładaliśmy w tym naszym w tym naszym twierdzeniu w którym zamiast tej dynamiki byłą do nieskończoności to tam nie forsy żeby na samym końcu tej skali żeby ta strzałeczka była ciągła Chcemy tylko to jest ta niebieska strzałka A to jest ta ta różowa klik To teraz z tego wynika to co to co chcieliśmy mieć
Czerwone to znaczy z tego wynika że f z ustalonym Drugim argumentem na upsilon i zmiennym pierwszym to jest funkcja tego pierwszego też jest ciągła to dobra to jeszcze zrobimy tak i ogólnie notacja zazwyczaj jak ja piszę jak ja piszę to jest dokładnie funkc która bierze argument i zwraca argument wstawiony Dobra to teraz będziemy dowodzić tego twierdzenia w wersji abstrakcyjnej nie będzie to bardzo trudne bo to jest łatwe twierdzenie tylko chciałem skomplikować widać że w nim n i x są tak
Naprawdę zrobione z z tej samej materii tylko pełnią trochę inne role ale te role można odwrócić z tego będzie jeszcze inne Twierdzenie to tak naprawdę jest główny powód dobra no to robimy dowód dowód jest jest taki że zatrudniamy midem tak to znaczy my chcemy udowodnić ciągłość tego co jest tutaj tak możemy sobie jeszcze narysować obrazek jak ja to ch zrobić żeby było wszystko widać na raz pewnie jakoś tak Tu ier chc mieść dowód zmieścimy się zmieścimy się spokojnie tak i myślimy o tym w ten sposób że tu są mamy w głowie ten stary obrazek z
Dynamiką w którym up mamy mamy ten obrazek o ten tutaj tak tu możemy napisać że taka funkcja jest ciągła tak czyli taka funkcja jest ciągła w każdym ustalonym X czyli chcemy napisać że To jest rów ważne z tym że dla każdego XI y w xie f od Place Holder upson ciągła konkretnie w XI dobra teraz tak tu są jakieś yki a tu na końcu tego zbioru jest jest obsil tak i ten jest zdefiniowany jako granica zaczy jakbyśmy w ogóle nie mieli
Zdefiniowanego tego to my go najpierw chcemy definiować jako granica tego żeby tu była ciągłość ma być zbieżność tego do do tego na poziomie dobra no to dowód No to niech większy od zer teraz chisa x żeby f Napiszemy najpierw najpierw to co chcemy dostać a potem skąd to dostaniemy tu napiszemy odległość wpe między f od x f chcemy zarządać żeby było tak blisko tak
Blisko żeby to było odpowiednio małe będę zatrud pierwszy midl pierwszy midl będzie taki Albo jeszcze lepiej najpierw Napisz środkowego środkowy midl to będzie f x jakieś y f jakieś y które będzie które będzie potem odpowiednio dobrane więc tu chcę pójść do f xy więc pójdę od f x a tuy chc wrócić do f od świetnie i teraz ja chcę mieć ja chcę żeby to było małe to ja chcę żeby każda z tych rzy była mniejsza przez TR z jakiś odpowiednio różnych powodów
Więc tu chcę mieć mniejsze równe niż EPS prz 3 bo coś to mniejsze równe EPS PR 3 bo coś i to mniejsze równe niż EP PR 3 bo coś skąd ja skąd ja wezmę takie bo coś ten tutaj to jest na poziomie konkretnego y tak ja tutaj mam ciągłość f z ustawionym y zmiennym Pierwszym argumentem Tak to jest to niebieskie założenie tutaj Popatrzcie tu mam xa ustalonego i zmiennego y takiego czyli to to jest już to do czego pernu jednostajna zbieżność pamiętamy że jednostajna zbieżność działała tak że nie tylko y to dąży do tego ale jak wezmę supremum po tym xie
Tutaj to też będzie zbiegać czyli to jest mniejsze równe niż EPS przez 3 jeśli Y jest odpowiednio blisko upsilon No to jak ja to chcę napisać No to tu weźmy y tak blisko yon żeby po prostu Niezależnie od tego x te rzeczy były bliskie a tutaj też y bliskie yon tak żeby to było bliskie Niezależnie od tego że tu jest x No to ja chcę wziąć delt chcę wziąć inną chc wziąć będzie Tak weźmy deltę taką że supremum po wszystkich x z f xy odległość do f x y jest mniejsza równa niż EP 3 d
Od granicznie rów niż i teraz jak już wybraliśmy taką deltę A nie zaraz wystarczy taki y weźmy y taki że to jest tak po prostu zego tego przedziału Wystarczy wziąć y tak jak już wziąłem tego y to teraz na talerzu mam funkcję F z ustalonym y Mam to napisane że dla ustalonego y f jest ciągłe do ustalonego y z ciągłości pustą pierwszą współrzędną Tak weźmy Delta większa od zera taka że z faktu że odległość między xem x x jest mniejsza niż Delta wynika że
Odległość FX min f xy min f XY gzie minus to jest przecinek jest mniejsze równe niż Epson PR 3 i teraz wygraliśmy tak na chwilę możemy nie patrzeć na diagram te d Epson prze 3 One są z tych z tych różowych założeń to jest mniejsze równe niż Epson przez 3 bo supremum po x odległości No to jest to to co jest tut napisane to pochodzi z tego że f że f zi x y jednostajnie do f od zmienny x i y Tak i to jest
Stąd i to tak samo A teraz to to jest z tego zwykłego założenia Tak to jest z tego brakują TR kolorów tak to jest o o to miejsce to jest ciągłości f od argument y dla ustalonego y to już to udowodniliśmy dla każdego epsilona znaleźliśmy Delta większe od zer takie że jeśli tylko x od się różni o mniej niż Delta to odległość tych dwóch rzeczy jest mniejsza niż Epsilon Czyli że f z ustaloną drugą współrzędne naon jest ciągłe czy jest nasze twierdzenie no więc
Warto nadmienić że dla to już napisałem tam napisałem ale tu też warto napisać że dla y równego n równego nieskończoność to odzyskujemy zwykły dowód dla ciągów funkcyjnych dowód dla Fn dąży do f nieskończoność f ciągłe to implikuje nieskończoność ciągła ale nie po to to służy do tego żeby odwrócić rolę i dostać zupełnie inne Twierdzenie to jest właśnie piękne tej całej nauki że bierzemy coś naturalnego Patrzymy jak jak mało trzeba założyć żeby to się działo potem podstawiamy inne rzeczy pod te założenia
Teraz odmy Rol Zobaczcie że tu już był tu już byo wiadomo co się dzieje także jednostajna zbieżność wzdłuż y to jest to samo co powiedzenie że w krańcowym Yu moduły ciągłości mają supremum ograniczone przez funkcję która jest dobrym modułem ciągłości tak Czyli tak naprawdę zaczy w tej w tej naszej wersji tutaj tak tutaj to to jest to samo co powiedzenie że jak to nasze Fn dążące to f nieskończoność to jest równoważne z tym że jak tam było że supremum po po x modułów ciągłości f od jak tam było tu mieliśmy zmiennego na u strony X w punkcie nieskończoność od Delta że to miało dążyć do zera przy
Delcie dążącym do zera po liczbę rzeczywistych Czyli tak naprawdę ten napis który się pojawia w tej takiej normalnej definicji jednostajnej ciągłości Tak w tej definicji zbieżności w tej definicji takiej szkolnej która była gdzieś jakoś strasznie na początku tutaj także supremum po xach tych dąży do zera to jak się trochę poprzestawiaj kwantyfikatory i trochę Pointer preturi to tak to są te rzeczy które chcemy żeby dążyły do zera wspólnie po x to są moduły ciągłości tego czegoś z tym argumentem w nieskończoności to teraz odwróć miy rolę zamiast czegoś takiego dla dla tych D dla funkcji to Weźmy Weźmy to i zastosujemy to nasze stare twierdzenie znaczy stare zastosujemy twierdzenie wąsem do
Tutaj stosowaliśmy dla takiego y literalnie właśnie pokazywałem palcem na tablecie zą jest najlepiej dla tutaj braliśmy y rów n x rów cokolwiek to teraz weźmy ten diagram i teraz powiedzmy że stosujemy twierdzenie gdy x to jest n a gdy x to jest n a y to jest cokolwiek to jest nieskończoność y to jest cokolwiek to role się odwracają zamiast jednost zbieżności tu mamy jak mamy mamy jednostajną zbieżność
Tu tu mamy zwykłą taką głupią granicę tez mamy obrazek a ja to nazwałem xem to jak ja to chcę w takim razie powiedzieć żeby żeby to było dobrze widać dobrze Jak pogodzić to że było dobrze widać z tym żeby zrobić jak najmniej użytkowania pamięci operacyjnej tu mieliśmy zbieżność po x w t stronę i po y w T stronę tak to był nasz ten ogólny Dobra to możemy wziąć ten ogólny diagram ten tutaj się zrobił na niebiesko możemy wziąć ten ogólny diagram No zaraz widzieliście że skopiowałem i teraz wyobrazić sobie że x
To jest n to był to był ten stary obrazek stary obrazek możemy teraz chwil napra teraz x to jest No to wcześniej mieliśmy jakąś taką okropną notację której wyróżniali y Najpierw to Przemaluj tak żeby było widać że tu jest Co to jest f od x y to jest f xy tu jest f od XY a tu jest f od x okej i teraz mówimy że x jest nem to teraz dajmy tu N tuon tu dajmy N tu dajmy x dążący do nieskończoności x to jest nieskończoność Okej a x promowaliśmy na n jest n tu
Było y dobra tak to teraz Zamiast tego obrazka Namaluj nowy najpierw Przyjrzyjmy się Co się stanie jak do udowodnione przez nas twierdzenia wstawimy wstawimy normalne obiekty tylko że w drugą stronę bo samo twierdzenie jest niesymetryczne ale pod x y w tym twierdzeniu można podstawiać n i r albo r i n albo n i n albo r co się tutaj dzieje mamy ciąg funkcji które zbiegają do jakieś funkcji punktow tu jest jednostajna zbieżność tak znaczy czyli tu jest zbieżność do wartości w upsilon czyli te wszystkie funkcje są ciągłe łącznie z nieskończoność to też zakładamy że jest ciągłe Czyli teraz robimy twierdzenie które ma sł x i y to co to ja muszę zrobić znaczek twierdzenie i było x y muszę sł tak Czyli zaraz teraz moja wyobraźnia
Zaczyna zaczyna wariować jak narysować symetrię napisu twierdzenie względem względem osi pewnie jakoś tak tak to będzie jakoś tak lustrzanie o to jest takie twierdzenie teraz te literki są głupie bo te literki mają symetrię osiową i nie widać że to jest symetria symetria względem prostej nachylonej pod 35 stopni any Fn tak ta głupia zbieżność jest tutaj tak to znaczy to są Fn zbiega punktowo do f nieskończoność ale wszędzie poza poza jednym konkretnym punktem teraz mądra zbieżność to jest ta jednostajna to znaczy Fn od y zbiega jednostajnie do f n odilon tak zbiega jednostajnie przy y
Dążącym do upsilon dla n które być może są nieskończonością dla każdego o takiego ale My już mówiliśmy także to się tłumaczy na wspólny ciągłości to co jest napisane to przez te samo szachrajstwo kwantyfikator które napisaliśmy w którymś miejscu w którym zmazał nie zmazał tu po prostu tu prostu napisałem że zbieżność jednostajna wzdłuż wzdłuż y to jest to samo co powiedzenie że w tym punkcie granicznym y mam mieć moduły ciągłości któ są wspól Arent czyli to znaczy supremum po Z modułu ciągłości to jest faktycznie taki moduł ciągłości tak jak Defy wcześniej Fn się dobrze pisze f n
Od tu jest argument i tu jest tak bo tam zbierzność po y Tak zgadza się su po ustalamy ten argumentu W tym punkcie któ jest graniczny del to Dąż do zera gdy delta dąży do zera z prawej strony tak czyli nasze wszystkie f łącznie z nieskończoność mają mają wspólnie ograniczone przez coś zbieżnego do zera moduły ciągłości w punkcie o którym mowa to z tego ma wynikać wcześniej jak robiliśmy kolorki a wcześniej robiliśmy takie kolorki to miałem zrobić na zielono jestem okropnie niekonsekwentny w kolor kodowaniu rzeczy tak tak to było twierdzenie w takiej wersji normi to tak naprawdę powinienem był to zrobić na zielono klik klik klik kiep strasznie mało
Widać z tego wynika że jest z zbieżność zbieżność to jest po prostu że ciąg zbieg nieskończoność również na tym końcu dziedziny o co chodzi w tym WZ strasznie się to brzmi powinien był jeszcze reszta słowa odwrócić 45 stopni O to chodzi że jesteśmy Hard do myślenia o tym że jest dynamika że dynamika jest po a funkcje to że mam jakieś funkcje które zbiegają do czegoś jakieś funkcje które zbiegają sobie do jakieś funkcji jakieś funkcji takie na końcu się być może coś dziwnego dzieje także on tutaj Wszędzie tak to sobie
Zbiegają przy okazji mamy wspólne ograniczenie na ich moduły ciągłości O tutaj w tym w tym końcu to z tego wynika że ja mogę zrobić zbieżność tutaj klasyczny przykład oczywiście ja to twierdzenie pokazałem Nie nie po to żeby żeby ten żeby robić straszną straszne abstrakcje tylko dlatego że to potem będzie to się będzie pojawiało przy okazji tego typu twierdzenia będą przy okazji potęgowych czy ja teraz chcę robić przykład w którym się liczy niespecjalnie to to jeszcze Powiem tylko tyle że tak naprawdę to jest szczególny przy czegoś się nazy granow w tym Frame tutaj to ja mam tak naprawdę jakieś funkcje dwóch zmiennych
I jeszcze Myślę czyby tego nie przemianować No mam funkcję dwóch zmiennych biorę granic w t stronę biorę granicę w t stronę s z Gran i funkc z granic pytanie czy mają sam granic to jest właśnie które da jakiś warunek wystarczający na to żeby to się działo Dlaczego Taken są potrzebne No dlatego że w og jest nieprawda bez żadnych założeń jak ja biorę granice przy x dążącym do do granicy przy y dążącym do nie należy się spodziewać zzy zależy jak funkcja jest ciągła jako funkcja dwó zmiennych to należy natomiast nie nż się spodziewać tego jako twierdzenia nie nż się też spodziewać że jak n do do nieskończoności to jest tu jest ciąg tu jest ciąg tu jest jakiś ciąg ciąg z podwójny indeksowaniem to to jest nierówne zazwyczaj to chciałem
Zostawić to chciałem dać tutaj świetnie no czy ten program jest poważny klik Tak tak tak przykłady można robić najprostsze na przykład tu jest 01 na 01 i jest funkcja która to daje 1 to daje 0 Oczywiście że jak ja biorę granicę granic w tę stronę no to tutaj wszędzie jest granica 1 jak ja biorę granicę w t stronę to tutaj wszędzie jest granica zer No i granica tego nie jest tak jak granica tego tak samo mogę zrobić z ciągami tak samo mogę powiedzieć że A no mogę zrobić taką granicę taką tablicę z ciągów że ja tu mam jak będę miał Powiedzmy że tu będę miał jedynki tu będę miał zer i jedynki tu będę miał zer 0 1 i tak dalej no i widać no że na przekątnej są jedynki tu
Są jedynki tu są zera na przekątnej może być cokolwiek więc te ciągi jak sobie idą tak to od pewnego miejsca są zero więc w te stron granic jest zer od pewnego miejsca są je więc granica jest je nie zgadzają się Gran oczywiście tu nie ma tej jednostajnej zbieżności któ założeniach twierdzenia które mówi że że można napisać taką równość strasznie cenne potem nam przyjdzie takie coś że na przykład udowodnimy szeregiem potęgowy że to nie pójdzie bezpośrednio z tego twierdzenia ale klasyczny rozumowanie tego typu na przykład jest takie że ja udowodnię że granica sumy k rów 1 do n x do K przez k takie coś jest równe log Natural 1 x ja jak ja to udowodnię w przedziale takim to ja strasznie chciał dopchnąć t równość do
Jedynki czy ja bym chciał udowodnić że jak ja wezmę tutaj jakie ustalę jedynkę czyli najpierw wezmę granic poż do a potem do nieskończoności to to to będzie to samo co co gdybym wziął najpierw granicę nieskończoności a potem wziął granicę w równym 1 a priori z tego wzoru to nie wynika to wymaga jakiegoś tam algebraicznego znęcania się nad nim albo jakichś innych kroków także ogólnie takie rzeczy się daje dowodzić tylko one nie są za darmo Dobra to zasadzie tylko jeszcze jedna uwaga która którą powinien był zrobić na początku ja wiadom jak to ze mną jest dobra definicja ja powiem x to jest przestrzeń metryczna To ja powiem że B od x to jest przestrzeń funkcji
Ograniczonych i na niej Ja chcę mieć metrykę metrykę suprem zazwyczaj się na razie to jest zbiór funkcja ograniczonych powiedzmy z X wszystko jedno tak może być dowolny y to i on się zazwyczaj rozważa z tak zwaną metryką supremum to znaczy D sub między f i g to jest to co się wydaje to jest supremum po po wszystkich argumentach z odległości output między f x i GX definicja jak definicja ma sens Dlaczego Dlatego że do dowolnych f i g f i g są ograniczone czyli powinienem jeszcze powiedzieć co to znaczy że funkcja jest ograniczona w przestrzeń metrycznego o jakimś środku jakimś
Promieni tu jest zbiór wartości f i tu jest jakaś kula tak jest to trochę kącik oznaczeń że tu jest b to akurat B jest Bound b w tym powiedzeniu b środek promień to jest No to odległość między wartością f i g toś zbi GY ja pójdę do środka tej kuli od jednego a potem do drugiego to one będą co najwyżej takie odległości jak dwa razy PR tej kuli czyli zbiór wartości takiej funkcji na xie jest ograniczony z góry przestrzeń metryczna nie pusta i wtedy i wtedy jest supremum No i bardzo łatwo się sprawdza że to jest metryka prostu się podstawia podstawia się podstawia się pod te trzy warunki na metrykę i jest mówimy nie dlatego że nie dlatego żeby zrobić trywialne sprawdzenie że definicja ma sens tylko dlatego że ja twierdzę że Fn dąży twierdz to jest
Dam wtedy gdy odległość supremum między f nieskończoność to już jest ciąg o wartościach liczbowych dąży do zera przy nieskończoność czyli zbie punktów tylko że jak te punkty to są funkcje którym tak mierzymy odległość to jest równoważna z tym naszym pojęciem zbieżności jednostajne no dlaczego to jest To jest świetny świat w którym można można żyć na przykład dlatego że funkcje ciągł w naturalny sposób się w tym zawierają jak funkcje ciągłe na przedziale ście zawierają w funkcjach ograniczonych na na przedziale AB o wartościach tak bo każda funkcja ciąga ma ma kres to udowodniliśmy no i wtedy się wtedy ta odległość supremum między funkcjami f i g to jest po prostu supremum po po xach w
Dziedzinie f od tak f x min g y zamiast pisać te śmieszną odległość możemy możemy tu pisać prosto moduł różnicy No i to jest poligon na którym się dzieje mnóstwo walki w przedmiocie analiza funkcjonalna z którym być może będziecie mieć kiedyś styczność czy to jest wszystko co ja mam na dzisiaj do powiedzenia zobaczmy czy pand do śpi jak nie chc upolować kamery to znaczy że śpi to tym sennym akcentem na dzisiaj kończymy